Blog#3: 11 listopada, Święto Niepodległości Polaków

Ignacy Paderewski, Roman Dmowski, Jozef Pilsudski
20 nov
2017
11 listopada, początki
11 listopada 1918 roku, Święto Niepodległości Polski, symbolizuje II Rzeczpospolitą i nawiązuje do ogromnego wysiłku Polakow, aby odbudować utracone na 123 lata państwo. Pomimo dużych przeciwności historycznych, politycznych, kulturowych i ekonomicznych (1).
Na początku XX wieku Polska tworzyła się w wyjątkowo trudnych warunkach. Zanim mógł powstać nowoczesny kraj, trzeba było pokonać wiele problemów. Ustanowienie jej granic było jednym z najbardziej skomplikowanych epizodów nowożytnej historii Europy, obejmującym sześć wojen granicznych i jeden naprawdę poważny konflikt, mianowicie wojnę polsko-bolszewicką w latach 1919-1920.
Swoim sprzymierzeńcom Polska od zawsze zawdzięczała niewiele, a jeszcze mniej swoim wrogom. Obydwaj witali ponowne powstanie niezależnej Polski z pogardą.
Polska, słaba i nielubiana stanęła przed podobnymi problemami legitymizacji we własnych granicach (2).
Święto 11 listopada przypomina również o wydarzeniach, które tego samego dnia miały miejsce w nieistniejacej jeszcze Polsce i zniszczonej wojną Europie.
  • tego dnia marszalek Francji Ferdinand Foch w imieniu panstw sprzymierzonych podyktowal Niemcom warunki zakończenia działań wojennych. Niemcy podpisały rozejm, co definitywnie zakończyło I Wojnę Światową.
  • Józef Piłsudski przyjechał do Warszawy, po jego wypuszczeniu przez Niemców z więzienia w Magdeburgu dzień wcześniej (1).
Piłsudski, rzeczywistym przywódcą
Dla większości Polaków Piłsudski byl symbolem walki Polaków o niepodległość w czasie dopiero co zakonczonej wojny, a dla tysiecy był na pewno nadzieja, pisze historyk Leszek Pietrzak. Pomimo powstania kilku ośrodków władzy na przełomie października i listopada 1918 roku tylko Piłsudski mógł być realnym przywódcą odrodzonego państwa polskiego, jakiego większość Polaków od dawna oczekiwała (1).
James A. Mitchiner pisząc książkę o polskiej historii, stwierdził, że każdy inny naród po przejściu tego co Polacy juz dawno przestałby istnieć (5).
Nic wiec dziwnego, ze Polacy po tak długim okresie zaborów i bezwzględnego traktowania przez zaborów byli niepewni siebie. Do tego doszła trauma ostatniego z powstań, powstania styczniowego. Czy na prawde nam sie to uda?
Piłsudski potrafił przekonać Polaków do walki zbrojnej o niepodległość i był w stanie utworzyć wojsko polskie. Wierzył on, że Polacy odbudują swoją niepodległość sami, obronią ją i utrzymają. I tak też się stało.
Te ideę realizowaly legiony Piłsudskiego, obrońcy Lwowa w listopadzie 1918 r, powstańcy Wielkopolscy w grudniu 1918, Ślązacy w trakcie III powstań w latach 1919-1921, gen. Lucjan Zeligowski w trakcie wyprawy wileńskej i sam Piłsudski w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920 r (1).
Odbudowa państwa i sześć wojen
11 listopada Pilsudski przejmuje dowództwo nad wojskiem polskimi, otrzymuje misję utworzenia rządu narodowego i budowy w pełni suwerennej polskiej państwowości. 16 listopada 1918 roku zapowiada światu istnienie Niepodległego Państwa Polskiego.
Do dużego sukcesu samodzielnego wywalczania niepodległości przyczyniła się dyplomacja działającego w USA pianisty Ignacego Paderewskiego oraz Romana Dmowskiego i jego Komitetu Narodowego Polski w Paryżu.
W trakcie konferencji pokojowej w Wersalu Dmowski przekonał przywódców mocarsctw tworzących nowy porzadek w Europie do konieczności opowiedzenia sie za niepodległą Polską. Nawet nieprzychylny Polakom premier Wielkiej Brytanii David Lloyd George nie mógł obalić argumentacji Dmowskiego i musiał zaakceptowac ponowne narodziny Polski.
Piłsudski miał racje. W 1918 roku Polacy nie tylko sami przejeli władzę w swoim kraju, uzyskali poparcie miedzynarodowe ale przystąpili od razu do odbudowy kraju od podstaw.
Akceptacja krajow zachodnich nie byla wystarczajaca do ostatecznego ugruntowania granic kraju. W latach 1918-1921 Polaków czekalo sześć wojen (ukrainska, wielkopolska, slaska, litewska, czechoslowacka i bolszewicka).
Byl to ogromny wysiłek militarny wszystkich Polakow, który był mozliwy tylko przy zachowaniu jedności narodowej i odłożeniu na plan dalszy różnic politycznych.
Polacy podjęli sie budowanie państwa demokratycznego, pomimo to ze demokracja parlamentarna w Europie po I wojnie światowej nie odnosiła specjalnych sukcesow. Reforma kraju została przeprowadzona bez finansowej pomocy z zagranicy i praktycznie tyko dzieki własnym środkom polskiego społeczeństwa. Pomimo kryzysu gospodarczego lat 20-stych i wojny ekonomicznej z Niemcami. Ukoronowaniem tego procesu byla uchwalona przez Sejm Ustawodawczy w dniu 17 marca 1921 roku konstytucja (1)
Ten proces przypomina o innym wyjatkowym wysilku Polakow w Polskiej historii. Po pierwszym rozbiorze Polski (1772) Polacy zreformowali gruntowwnie kraj, podczas gdy w tym samym czasie trwała krwawa rewolucja francuska. Również wtedy w pokojowy sposób utworzono Konstytucje 3-Maja.
Reformy (1920-1939)
Sukcesy w dziedzinie życia państwowego i gospodarczego:
  1. powstał system parlamentarny z rozbudowanym samorządem terytorialnym, zawodowym i gospodarczym i szerokimi swobodami obywatelskimi.
  2. konstytucja zagwarantowała wszystkim mniejszościom narodowym prawo zachowania swej narodowości oraz ich własnego rozwoju. To nie zmieniło się nawet wtedy, kiedy Pilsudski ograniczył demokrację w kraju w 1926 roku
  3. wprowadzono ustawodawstwo socjalne (ubezpieczenia pracownikow, inspekcje pracy, zbiorowe układy pracy i jej normy)
  4. dokonano unifikacji prawa; stare systemy prawne państw zaborczych zastąpiono jednolitą kodyfikacją obejmującą wszystkie dziedziny prawa cywilnego, karnego, procedury cywilnej i karnej oraz przepisy o organizacji sądów
  5. zbudowano kompetentną i sprawną administracje państwową, sądownictwo, policje, służby skarbowe i armię. Wydatki na armię rosły i w 1938 roku stanowiły prawie 1/3 dochodów państwa.
  6. reforma gospodarcza premiera Władysława Grabskiego: obcięcie wydatków państwowych, emisja waluty złotego przez nowopowstaly Bank Polski. Reforma ta została przeprowadzona bez finansowej pomocy z zagranicy i praktycznie tyko dzieki wlasnym środkom polskiego społeczeństwa.
  7. Mimo swiatowego kryzysu gospodarczego i wojny gospodarczej z Niemcami udało się w II polowie lat 30-tych przywrócić koniunkturę gospodarczą w Polsce. Szprzyjały temu państwowe prorgramy inwestycyjne (port Gdynia, Centralny Okreg Przemyslowy)
  8. nastąpiło zrównanie poziomu życia społeczeństwa na zachodnich i wschodnich terenach kraju.
  9. dokonano reformy oświaty, wprowadzono powszechny, darmowy obowiązek szkolny; dzięki oświacie rozwijała się również nauka, reprezentując dobry poziom europejski. Nazwiska jak Z. Banach, H. Stainhaus (matematycy), prof. L. Hirszfeld, K. Funk (medycyna), prof. St. Bryla (budowniczy mostów) zostały również uznane przez naukę światową.
  10. w 1934 roku utworzono Światowy Związek Polaków z Zagranicy, dla wszystkich Polakow rozrzuconych przez zabory po świecie (1)
Zakazane Święto Niepodległości
Wraz z rozpoczęciem Drugiej Wojny Światowej okupanci pozbawili Polaków wszelkiego świętowania polskości, w tym również Święta Niepodległości Polski. Jedynie polscy żołnierze walczący u boku wojsk alianckich na Zachodzie mieli te swobodę.
Gdy w 1944 roku Sowieci przejęli w Polsce władzę, ogłosili świętem państwowym dzień 22 lipca, mianujac je Narodowym Świętem Odrodzenia Polski. Niszczenie pamięci narodowej było nieoderwalna cechą komunistycznego państwa.
11 listopada byl świętem, które niesłychanie drażniło komunistów i symbolizowało znienawidzoną  przez nich II Rzeczpospolitą.
W czasach PRL-u organizowane 11 listopada przez opozycje manifestacje patriotyczne byly brutalnie tlumione przez oddzialy ZOMO a ich uczestników spotykały represje i szykany ze strony SB. Władze nie wahały się nawet przed usuwaniem kwiatów spod pomników symbolizujących odzyskanie niepodlegosci w listopadzie 1918 rok (1).
Odnowienie Swieta Niepodleglosci?
Podczas trwania obrad Okraglego Stołu, sejm PRL przywrócił święto Niepodległości Polski specjalną ustawa z 21 lutego 1989 r.
Polacy przyjeli to jako znak wolności, na którą tak długo musieli czekać i nie zauwazyli (bo nie mogli), ze tak na prawdę zostali oszukani.
Trzeba tutaj wspomniec, ze w późnych latach 80-tych i cale lata 90-te znajomość rozmów i umów pomiędzy ‘opozycja’ a reżimem komunistycznym (już nie mówiąc o rozmowach w Moskwie) była wiedzą tajemną i dla zwykłych obywateli niedostępną (3)
Okrągły stół był w rzeczywistości przedstawieniem teatralnym dla Polaków w reżyserii komunistycznych władz i samozwańczych reprezentantów Solidarności (4).
III RP (1989-2015) jako wytwór umów okrągło-stołowych podzieliła Polaków na 27 lat na t.z.w. lepszych, czyli postkomunistow (później przechrzeczonych na liberalnych demokratow) i ich zwolenników oraz na gorszych, czyli resztę narodu.
Komunistyczne praktyki pozostały, tylko tym razem przy użyciu innych środków i pod innymi hasłami.
III RP byla krajem, w ktorym Polacy nie czuli sie tak wolni i niezalezni (1) jak tego oczekiwali.
Źródła:
(1) Leszek Pietrzak, historyk: “Zakazana Historia” ,”Zapomniana duma Polakow”, 2011 str. 143-149
(2) Dermot Quinn, profesor historii na uniwersytecie Seton Hall: “In search of Polish Anti-Semitism”, The Chesterton Review Vol. XXXIII, Spring/Summer 2007
(3) B. Stanisławczyk, pisarka, dziennikarka, publicysta i wykładowca akademicki: “Kto się boi prawdy? Walka z cywilizacją chrześcijańską w Polsce”/’Walka o “dusze narodu”, czyli media w służbie polityki’, pag. 302-309; FONDA, 2015
(4) Sławomir Cenckiewicz, historyk “O zdradzie okrągłego stołu”: http://www.slawomircenckiewicz.pl/aktualnosci/cenckiewicz-o-zdradzie-okraglego-stolu-pelna-wersja-tekstu
(5) James A. Mitchener: “Polen”

Geef een reactie